Contacteer ons

X

Heeft een conventioneel beding van terugkeer nog nut in Vlaanderen?

Inleiding

Op basis van de wettelijke terugkeer komen geschonken goederen automatisch en krachtens de wet terug naar de ouders-schenkers indien het begiftigde kind voor de ouders overlijdt. De voorwaarden zijn wel dat het begiftigde kind zelf geen kinderen heeft en dat de geschonken goederen in natura aanwezig zijn in de nalatenschap. Indien de zaken zijn vervreemd, bekomen de ouders van de overledene de prijs die daarvoor nog verschuldigd mocht zijn.

Tot 24 januari 2014 dienden de ouders-schenkers successierechten te betalen op de zaken die zij op grond van de wettelijke terugkeer "erfden" van hun vooroverleden kind.

Om te vermijden dat successierechten verschuldigd waren op de terugkerende geschonken zaken, werd aan de schenking een conventioneel beding van terugkeer gekoppeld. Ten gevolge van dit beding gold het vooroverlijden van het begiftigde kind uitdrukkelijk als ontbindende voorwaarde van de schenking zodat, indien de ontbindende voorwaarde zich voordeed, de schenking geacht werd nooit plaatsgevonden te hebben.

Aan de hand van het conventioneel beding van terugkeer kon, met andere woorden, hetzelfde resultaat bekomen worden als bij de wettelijke terugkeer, doch zonder dat de ouders successierechten dienden te betalen op de terugkerende geschonken zaken.

Nieuwe regeling: vrijstelling van successierechten bij wettelijke terugkeer

Vanaf 24 januari 2014 geldt in Vlaanderen voor alle overlijden een vrijstelling van successierechten in het geval van wettelijke terugkeer. De volgende voorwaarden dienen hiertoe vervuld te zijn:

- de schenker moet zijn fiscale woonplaats in het Vlaams Gewest hebben; 

- de goederen werden onder levenden geschonken door de ouders aan hun kind voor het overlijden van laatstgenoemde;

- de goederen moeten zich nog in natura bevinden in de nalatenschap van het overleden kind;

- het kind moet kinderloos overleden zijn;

- de toepassing van de vrijstelling moet uitdrukkelijk in de aangifte van nalatenschap gevraagd worden.

Is er nog een bestaansreden voor het conventioneel beding van terugkeer in Vlaanderen?

In bepaalde situaties kan het echter nog steeds aangewezen zijn om gebruik te maken van een conventioneel beding van terugkeer, met name:

1. Indien men wenst gebruik te maken van de terugkeer maar de voorwaarden in de wet niet voldaan zijn, bv. wanneer het geschonken goed zich niet langer in natura in de nalatenschap bevindt of de begiftigde sterft niet kinderloos;

2. Indien men wil vermijden dat de echtgeno(o)t(e) van het begiftigde kind het vruchtgebruik van de geschonken goederen erft;

3. Indien de schenker het beding van terugkeer optioneel wil maken zodat hij of zij bij het overlijden van zijn of haar kind zelf kan bepalen of hij of zij al dan niet gebruik wil maken van het recht van terugkeer, bv. op basis van de verstandhouding binnen de familie, de leeftijd van de kleinkinderen, hun financiële noden,...  

Besluit

Ondanks dat de fiscale behandeling van de wettelijke en de conventionele terugkeer sinds 24 januari 2014 niet langer verschilt, blijkt uit het voorgaande dat het conventioneel beding van terugkeer haar nut behoudt indien men een schenking "op maat" wil bewerkstelligen. 

Contacteer ons